Sofía Castañón: «Pidí permisu pa saber que nun diben cortame si me sentíen falar n'asturianu»

Los diputaos nel Congresu van poder usar esta llexislatura les llingües cooficiales, como el gallegu, catalán o euskera. Tamién l'asturianu o l'aranés pero si lo fai, el diputau va tener qu'autotraducise. Sofía Castañón, como portavoz de Podemos, foi la primera en facelo cuando nun taba permitido.

-¿Cómo recuerda la primer vegada que faló n'asturianu nel Congresu, calculara'l tiempu que lu podría usar?

-Usélu siempre que pudi, nel hemiciclu y en comisiones y iniciatives. Recuerdo especialmente la intervención sobre la llingua y les cultures del conxuntu del Estáu. Ehí pidí permisu a Meritxell Batet pa entamar con un poema de Berta Piñán. Sí, pidí permisu pa saber que nun diba cortame si me sentía falar n'asturianu

-¿Qué-yos paeció a otros diputaos, estrañáronse, foi bien recibío o hubo dalguna protesta?

-La bancada de la derecha y ultraderecha fizo lo esperable: munchu xaréu y insultos. Tengo qu'almitir que la mio pataleta favorita foi una vez que llevaba una camiseta que dicía «Feminista, repunante y con remangu» y sentí dicir a una diputada de Vox «mira, repugnante, hasta ella lo dice». La verdá ye que nun cansen de facer el ridículu.

-¿Cómo valora que pueda usase yá nesta llexislatura l'asturianu nel Congresu?

-Bono, de momentu sobre'l papel pue usase l'asturianu lo mesmo que nes anteriores: a voluntá de la presidencia. Nun siendo qu'heba novedaes nun futuru, la reforma que vien d'aprobase ye clara y namás ampara l'usu de les llingües oficiales, lo demás queda ensin soporte xurídicu. Agradeciendo la bona disposición qu'amuesen les fuercies progresistes y esperando que se note na tribuna, esta oficiosidá ye un avance bien feble pa les llingües propies, pese a que tamos baxo l'amparu de la Carta Europea de Les Llingües Minorizaes. Que quedaren fuera pa min ye un error. Y la prueba de por qué necesitamos la oficialidá del asturianu.

-Sicasí, a diferencia del catalán, el vascu o'l gallegu, los diputaos van tener qu'autotraducise, ¿qué-y paez?

-Reafirmanos como llingua subalterna. Si vas falar en castellán, gallegu, catalán, vascu (o aranés, nun escaezamos que tamién ye cooficial) vas tener 7 minutos. Si intervienes n'asturianu o aragonés, van ser 3 y mediu. El titular ye claru: según na llingua que fales van dexate dicir más o menos coses.

-El pasáu mandatu nun se consiguió la oficialidá n'Asturies y nun paez qu'haya númberos n'esti, ¿cree que foi un fracasu, qué cree que podría facese p'avanzar nel futuru sobro esti asuntu?

-Foi frustrante y foi una tomadura de pelo pa quienes díbemos cola intención de facer política y non filibusterismu de despachu. Depués cada partíu fizo'l so relatu, pero los relatos nun dan derechos. Ye de los momentos que más ascu me diera la llamada realpolitik.