Manuel Mandianes, antropólogo e membro do Consejo Superior de Investigaciones Científicas en Barcelona O fútbol é o referente temporal para o 70% dos habitantes das grandes cidades, e os supermercados ou grandes áreas comerciais o referente espacial. O dato é de Manuel Mandianes, un antropólogo preocupado polos avatares das colectividades sociais e os referentes que constrúen a súa historia. Para este ourensán da Limia afincado en Barcelona, a identidade fronte ó fenómeno da globalización está garantizada «porque son complementarias», e porque, asegura, «aínda que o totemismo como tal desapareceu hai moito tempo, os mitos transfórmanse e seguen sendo o soporte simbólico do que a sociedade vai creando. O totem é intocable».
CONCHA PINO